Šipak

Šipak, odnosno šipurak (Rosa canina L.), plod je divlje ruže, trnovitog žbuna iz porodice ruža (Rosaceae). Prepoznatljiv je po crvenonarandžastoj boji i slatko-kiselom ukusu, a koristi se za čajeve, džemove i druge vrste prerade.

Biljka i plod: Divlja ruža raste kao razgranat žbun, najčešće do oko tri metra visine. Grane imaju karakteristične povijene trnove, a listovi su složeni i nazubljenih ivica.

Cvetovi su beli do svetloružičasti. Nakon cvetanja razvija se šipurak, najčešće jajastog oblika i crvene do narandžastocrvene boje. U unutrašnjosti se nalaze brojni tvrdi oraščići okruženi sitnim dlačicama.

Ukus i aroma: Zreo šipurak ima blag, voćni miris i karakterističan slatko-kiseo ukus. Njegove osobine zavise od zrelosti ploda i načina prerade.

Korišćenje: Šipurak se najčešće suši za pripremu čajeva ili prerađuje u džemove, pekmeze, sirupe i druge proizvode od voća.

Plod sadrži vitamin C, karotenoide, fenolna jedinjenja, voćne kiseline i druge sastojke čija količina može da varira u zavisnosti od zrelosti i načina obrade.

Sazrevanje: Plodovi sazrevaju tokom jeseni. U domaćim stručnim izvorima berba se najčešće vezuje za septembar i oktobar, kada plodovi dobiju karakterističnu crvenonarandžastu boju.

Stanište: Šipurak se često javlja na rubovima šuma, u žbunjacima, na zapuštenim pašnjacima i pored puteva. Dobro uspeva na otvorenim i osunčanim položajima.

Rasprostranjenost: Rosa canina je rasprostranjena u Evropi, delovima Azije i severnoj Africi. U Srbiji je česta samonikla vrsta.

Ukratko: Šipurak je plod divlje ruže prepoznatljiv po crvenonarandžastoj boji i slatko-kiselom ukusu. Najčešće se koristi za čajeve, džemove, sirupe i druge proizvode od voća.